Գնահատել նախագիծը
← Բոլոր հրապարակումները

Գործիքներ, որոնք օգնում են ծրագրավորել ավելի արագ

Ահա գործիքների ակնարկ, որոնք կարող են աջակցել ձեր առօրյա աշխատանքին և մի փոքր թեթևացնել ծրագրավորողի կյանքը

6 րոպե
ԳործիքներSonarստատիկ կոդcopilotchatGPT

Ծրագրավորողի առօրյա աշխատանքը կարող է լինել և՛ հետաքրքիր, և՛ ծանր։ Սակայն որոշ խնդիրներ ձանձրալի են ու կրկնվող։ Ահա գործիքների ակնարկ, որոնք կարող են աջակցել ձեր առօրյա աշխատանքին և մի փոքր թեթևացնել ծրագրավորողի կյանքը։

Sonar – ստատիկ կոդի վերլուծություն

Կոդի վերանայումը (review) մի բան է, որ ամեն ծրագրավորող անում է ամեն օր։ Երբ օրական հարյուրավոր տողեր ես կարդում, որոշ սխալներ հեշտությամբ կարող են աչքից վրիպել։ Այլ իրավիճակներում, օրինակ՝ երբ աշխատում ես նոր սկսող junior ծրագրավորողների հետ, կարող է պատահել, որ շատ մեկնաբանություններ գրես։

Այստեղ օգնության են գալիս ստատիկ կոդի վերլուծության գործիքները։ Դրանք շուկայում արդեն բավական վաղուց են։ Նախապես սահմանված կանոնների հիման վրա դրանք կարող են ավտոմատ ստուգել pull request-ները և ընդգծել շտկման կարիք ունեցող տեղերը՝ բացատրելով նաև պատճառը։ Նման գործիքները կարելի է գործարկել լոկալ՝ որպես pre-commit քայլ, կամ CI-ում՝ վերանայման ընթացքում։

Ի՞նչ տարբերակներ կան։ Sonar-ը ամենահայտնիներից է։

Այս պահին այն ունի 3 տարբերակ՝

  • SonarLint – պլագին ձեր IDE-ի համար
  • SonarQube – տեղակայելու համար սեփական ենթակառուցվածքում
  • SonarCloud – SaaS տարբերակը

Dependabot, Renovate, Scala Steward – պահեք կախվածությունները թարմ

Ծրագրի հնացած կախվածությունները (dependencies) տեխնիկական պարտքի տեսակներից են։ Սկզբում գուցե պարզապես որոշ վրիպակների և անվտանգության շտկումների պակաս զգաք, բայց ժամանակի ընթացքում հանկարծ պարզվում է, որ բաց եք թողել 2 հիմնական թողարկում, և ձեր տարբերակն այլևս չի սպասարկվում։ Ցավոք, այսպիսի խնդիրները կուտակվում են։ Գրադարանները հենվում են իրար վրա, և կարող եք հասնել մի կետի, երբ ձեր սերվիսի բոլոր հիմնական framework-ներն ու գրադարանները պետք է միաժամանակ միգրացվեն։ Դա ամբողջ գործողությունն ավելի երկար է դարձնում և ավելի ռիսկային։ Աստիճանաբար, քայլ առ քայլ առաջ շարժվելը շատ ավելի լավ մոտեցում է։ Բայց ո՞վ ժամանակ ունի անընդհատ ստուգելու՝ նոր տարբերակներ թողարկվել են, թե ոչ։ Գրեթե ոչ ոք։

Բարեբախտաբար, կան գործիքներ, որոնք դա կարող են անել ձեր փոխարեն։ Ամենապարզները ձեր build համակարգի կամ IDE-ի պլագիններն են, որոնք ցուցակագրում են թարմացում ունեցող գրադարանները՝ տարբերելով փոքր թողարկումները հիմնականներից։ Ավելի բարդները ձեր անունից բացում են pull request-ներ (PR) թարմացումներով։ Նման PR-ը կարող է նույնիսկ ներառել changelog, որն ավտոմատ վերցված է նախագծի թողարկման նշումներից։ CI-ը վերցնում է PR-ը և ավտոմատ կերպով ասում, թե այն դեռ աշխատում է արդյոք ձեր նախագծի unit, integration և end-to-end թեստերի հետ։

Այս գործիքների մի քանի օրինակ՝

Նախքան ընտրելը, ստուգեք, թե որ ծրագրավորման լեզուներն ու build համակարգերն է այն աջակցում։

Կա ևս մի բան, որ կարող է թեթևացնել ձեր կյանքը։ Երբ սկսեք օգտագործել այս գործիքները, ձեզ կարող է հեղեղել Pull Request-ների հոսքը։ Դրա հետ գործ ունենալու մի քանի եղանակ կա՝
Ամենապարզը՝ սահմանել շաբաթական հերթապահություններ, որոնց ընթացքում թիմի տարբեր անդամներ զբաղվում են դրանցով։ Մեկ մարդը շատ արագ հոգնում է և ձանձրանում։
Սահմանել խելամիտ ստուգման ընդմիջումներ, օրինակ՝ PR-ների ստեղծումը սահմանափակել շաբաթը մեկ անգամով։

Կիրառել գործիքներ, որոնք որոշակի պայմանների դեպքում որոշ PR-ներ միավորում են ավտոմատ կերպով։ Օրինակ՝ hotfix-երը և փոքր տարբերակների թարմացումները, որոնք անցնում են բոլոր թեստերը, կարող են միավորվել առանց ձեռքով միջամտության և տեղակայվել development միջավայրում։ Դրանում կարող են օգնել Mergify-ը և GitHub auto-merge-ը։ Renovate-ը գալիս է այս հնարավորությամբ արդեն ներկառուցված։

Trivy & Snyk & OWASP Dependency-Check – անվտանգության խնդիրների սկաներներ

Անվտանգությունը շատ կարևոր է։ Այս ոլորտի սխալները կարող են ամբողջ ընկերություն ոչնչացնել։ Անվտանգության պրակտիկաները վերաբերում են բազմաթիվ ոլորտների՝ աշխատատեղից և ենթակառուցվածքից ու ընթացակարգերից մինչև բուն կոդը։

Trivy-ն իսկապես հետաքրքիր գործիք է, որը սկանավորում է ոչ միայն Docker image-ները, այլև նախագծի պահոցները, VM image-ները և այլն։ Այն գտնում է խնդիրներ ՕՀ փաթեթներում (օրինակ՝ container image-ներում), ինչպես նաև որոշակի build համակարգերով օգտագործվող գրադարաններում։ Այն կարող է նաև մատնանշել սխալ կոնֆիգուրացիաներ և մի շարք վատ պրակտիկաներ։

snyk-ը ևս մի գործիք է։ Այն գտնում է խոցելիություններ կոդում և կախվածություններում (այդ թվում՝ Scala Sbt), և կարող է սկանավորել container-ներ ու Infrastructure as a Code։ Այն կարելի է ինտեգրել ինչպես ձեր IDE-ի, այնպես էլ CI pipeline-ի հետ։

OWASP (Open Web Application Security Project) հիմնադրամն առաջարկում է ևս մեկ գործիք՝ Dependency-Check։ Այն թույլ է տալիս գտնել ձեր նախագծի կախվածություններում հրապարակայնորեն բացահայտված խոցելիությունները։ Պլագիններ կան, օրինակ, Maven-ի, Gradle-ի, SBT-ի, և նույնիսկ Jenkins-ի ու SonarQube-ի համար։

Անվտանգության դեպքում արժե CI-ում ստուգումներ անել յուրաքանչյուր նոր PR-ի համար, բայց նաև պարբերական ստուգումներն են օգտակար՝ նոր խոցելիություններ երևան գալու դեպքում։

GitHub Copilot – ձեր AI գործընկերը

Արդյո՞ք AI-ը մի օր կվերցնի մեր աշխատանքը։ Գուցե, բայց այս պահին այն պարզապես կարող է օգնել մեզ այն կատարել։

GitHub Copilot-ը օգտագործում է OpenAI՝ կոդ գրելու ընթացքում իրական ժամանակում ամբողջական ֆունկցիաներ առաջարկելու համար։ Այն հասանելի է որպես պլագին հիմնական IDE-ների համար և առավել օգտակար է կրկնվող աշխատանքի դեպքում։

Հայտնի բաց կոդով նախագծերի համար Copilot-ը անվճար է։ Անհատները հակառակ դեպքում տարեկան վճարում են 100 USD։ Ցավոք, այն առաջացրել է որոշակի հակասություններ։ Բաց կոդով ծրագրավորողները նշում են, որ Copilot-ը վարժեցվել է բաց կոդի վրա, սակայն ծառայությունն ամբողջությամբ վճարովի է և ոչինչ չի ասում այն կոդի լիցենզիաների և հեղինակների մասին, որից սովորել է։

ChatGPT – նոր գլուխ

Կասկածում եմ, որ ՏՏ ոլորտում կա մեկը, ով վերջին շաբաթներին ChatGPT-ի մասին նյութերի չի հանդիպել։ Նրա հնարավորությունները ուշագրավ են։ Ուզու՞մ եք մեր ընկերության մասին երգ գրվի։ Հեշտ է։

Պե՞տք է CRUD գեներացնել Scala-ով Doobie-ով որոշակի domain մոդելից։ Դա էլ է արվում։ Մի փոքր վախեցնող է։ Ինչպե՞ս կարող են ծրագրավորողները օգտվել դրանից։ Որպես օգնական – այն կարող է ծառայել որպես Google-ի և Stack Overflow-ի այլընտրանք։

Այն կարող է օգնել հավաքել շատ կոպիտ Proof of Concept-ներ կամ ծառայել որպես ձեռքով գրվող կոդի մեկնարկային կետ։ Այնուհանդերձ, չեմ զարմանա, եթե առաջիկա տարիներին տեսնեմ փող աշխատելու պարզ հավելվածներ, որոնք ամբողջությամբ կառուցված են ChatGPT-ի գեներացրած բովանդակության վրա։

No-code&low-code – արեք գործեր առանց կոդ գրելու

No-code&low-code-ը վերջին մի քանի տարիների միտում է։ Որոշ բաներ կարելի է հասնել բոլորովին առանց կոդի կամ շատ քիչ կոդով։ Դրանք սովորաբար օգտագործվում են արագ մշակման, ներքին գործիքներ կառուցելու կամ գաղափարները շուկա հանելու համար՝ դրանք ստուգելու նպատակով։ Ստացվածը կարող է լավ չմասշտաբվել կամ պատրաստ չլինել միլիոնավոր օգտատերերի համար, թեև դա կախված է։ Երկար ժամանակահատվածում դրանք, հավանաբար, ամենաէժան տարբերակը չեն լինի, բայց երբեմն արժե փորձել։

Մի քանի օրինակ։ Պարզ ավտոմատացման համար կարող եք օգտագործել Zapier-ը։ Ուզու՞մ եք ձեր ծրագրավորման բլոգի գրառումը հրապարակել Facebook-ում և որ այն հետո ավտոմատ կիսվի Twitter-ում։ Zapier-ը դա անում է։ Այն ինտեգրվում է էլ. փոստի, սոցիալական ցանցերի և տարբեր ամպային գործիքների շատ ծառայությունների հետ։ Կարող եք կարգավորել հոսքեր, որոնցում էլ. նամակներն ավտոմատ ուղարկվում են այն բանից հետո, երբ հաճախորդը ինչ-որ բան է անում։ Նույն կերպ՝ ձեր ստացած հաճախորդների նամակները կարելի է ավտոմատ վերածել գրառումների ձեր վաճառքի համակարգում։ Միակ սահմանը ձեր երևակայությունն է։ Գուցե ձեզ պետք է պարզ կայք և բջջային հավելված։ Խնդիր չկա – կարող եք օգտագործել, օրինակ, Wix-ը։

Եզրակացություններ

Մեզ դեռ պետք են ծրագրավորողներ։ Սակայն գործիքների ու արտադրանքների տեսականի իմանալը կարող է նրանց էլ ավելի արդյունավետ դարձնել։ Որոշ պարզ բաներ արդեն հնարավոր է կառուցել առանց կոդի, բայց դա սովորաբար կապված է փոխզիջումների հետ։ Պետք է կշռադատել, թե որքան ջանք կպահանջի ձեռքով ինչ-որ բան կառուցելը՝ ծառայության երկարաժամկետ ծախսերի, գաղտնիության, անվտանգության պայմանների և այլ գործոնների համեմատ։ Ինչպես ծրագրային ճարտարագիտության մեջ սովորաբար լինում է, ինչն օգտագործել, որոշելը պարզ չէ։ Եվ պատասխանը, ինչպես միշտ, այն է՝ կախված է։